Nội thị đ.á.n.h xe trâu đưa Chân Chân đến trước một ngọn núi, men theo đường núi đi lên, cuối cùng dìu nàng ra khỏi xe, để nàng dựa vào trước cửa một tiểu viện gần đỉnh núi, rồi một mình bỏ đi. Chân Chân vẫn mê man ngủ, đến lúc rạng đông, có người mở cửa phát hiện ra Chân Chân, vào bẩm báo, sau đó có một nam t.ử đi ra xem xét, rồi sai thị nữ dìu Chân Chân vào phòng, để nàng nằm xuống nghỉ ngơi.
Gần đến giờ Ngọ, Chân Chân dần tỉnh lại, trong phòng không có ai khác, cửa nẻo đều đóng kín, màu gỗ như gỗ mun, nền lát gạch đá xanh, bài trí trong phòng trang nhã, đồ đạc giữ màu gỗ mộc, kiểu dáng đơn giản nhưng chế tác tinh xảo, trong lư hương trên án thư đang đốt đàn hương, bên ngoài văng vẳng tiếng tụng kinh.
Trên chiếc bàn chân hạc cạnh giường có cháo và nước, Chân Chân lấy nước uống, nghỉ một lát, lại ăn hết cháo, cảm thấy đỡ hơn đêm qua một chút, đưa tay sờ mặt và trán, cơn sốt dường như cũng lui đi nhiều.
Lúc này bên ngoài có tiếng bước chân, nhìn bóng nắng trên cửa sổ, hình như có hai người đi tới.
"Sao hôm nay sư muội mới đến?" Một giọng nam ôn hòa nhã nhặn hỏi, Chân Chân nghe thấy khá quen tai.
Một giọng nữ khẽ thở dài: "Đạo huynh, tháng trước muội đến Khán Kinh Viện quá thường xuyên, người nhà sinh nghi, tháng này không cho muội đến nữa. Sau đó vì cha muốn làm lễ pháp sự cho cố nhân, mời tăng nhân Khán Kinh Viện tụng kinh siêu độ, muội xin đi tế bái, cha mới đồng ý."
Giọng nói của người phụ nữ này Chân Chân cũng thấy quen quen, nhưng nhất thời không nhớ ra là ai, lại nghe hai người gọi nhau là "đạo huynh", "sư muội", giống như người tu hành, càng thêm thắc mắc.
Người đàn ông lại nói: "Cứ mãi thế này cũng không phải cách, hay là ta bẩm rõ với cha nương, nhờ bà mối đến thăm hỏi lệnh tôn, chính thức cầu thân với nàng?"
Người phụ nữ im lặng một chút, chắc trong lòng vui mừng, nhưng lại lo lắng trùng trùng, khẽ nói: "Muội chỉ sợ cha muội cố chấp, không muốn kết thông gia với ngoại thích..."
Người đàn ông dường như cũng chần chừ, một lúc sau mới nói: "Lệnh tôn chức cao quyền trọng, sẽ kiêng dè những điều này. Huống hồ danh tiếng của ta lại không tốt..."
"Huynh là người thế nào muội biết rõ nhất, muội sẽ không để tâm đâu." Người phụ nữ dịu dàng an ủi, nhưng không kìm được tiếng thở dài, "Nhưng miệng đời đáng sợ, muội cũng chịu khổ nhiều rồi, không biết lần này cha sẽ nghĩ thế nào..."
Chân Chân nghe mà sốt ruột thay cho họ, bèn đứng dậy đi ra cửa, nói vọng qua cánh cửa: "Hai người đã có tình với nhau thì nên tranh thủ để được ở bên nhau. Muốn cầu thân thì cứ đi cầu thân, chưa cầu sao biết nhạc phụ có đồng ý hay không? Cứ đề nghị trước đã, ông ấy không đồng ý thì nghĩ cách sau, còn hơn ở đây than ngắn thở dài, tự mình rút lui trước."
Hai người kia lập tức im bặt, không dám đáp lời.
Chân Chân mở cửa từ bên trong, một nam một nữ đang đứng trong sân cùng nhìn về phía nàng, Chân Chân lập tức mở to mắt, nhận ra đó là Ân Kỳ và con gái Thẩm Hãn là Thẩm Nhu Nhiễm.
Một lát sau, ba người ngồi quây quần trò chuyện, Chân Chân mới biết, năm xưa sau khi Ân Kỳ đại náo tiệc Đông Cung bị cấm túc rất lâu, năm sau Trần Quốc phu nhân cho người xây dựng tiểu viện này gần Khán Kinh Viện Thiên Trúc, để Ân Kỳ chuyển đến ở, thường xuyên sang Khán Kinh Viện hoặc chùa Linh Ẩn cách đó không xa nghe cao tăng thuyết pháp, hàng ngày luyện chữ chép kinh để tĩnh tâm.
Ân Kỳ dần quen với cuộc sống yên bình này, cũng tìm thấy niềm vui trong đó. Còn Thẩm Nhu Nhiễm năm xưa giúp Vân Oanh Ca vạch trần tội ác của Phó Tuấn Dịch trong hôn lễ, tuy là hành động nghĩa hiệp, nhưng cũng rước lấy không ít lời ra tiếng vào, sau khi hủy hôn người đến cầu thân cũng ít đi, cao không tới thấp không thông, dùng dằng đến nay vẫn chưa xuất giá.
Sau này Thẩm Nhu Nhiễm đến Khán Kinh Viện Thiên Trúc mượn đọc kinh thư, có cơn gió thổi tới một trang kinh văn chép tay, nàng thấy chữ viết theo lối tiểu khải, nét chữ đầy đặn vừa độ, cương nhu hòa hợp, lại toát lên vẻ tĩnh tại, ý cảnh thanh thoát cao xa, thán phục xong không khỏi tò mò là người thanh nhã thoát tục nhường nào mới có thể khí định thần nhàn viết ra những nét chữ như vậy. Hỏi thăm biết được là do Ân Kỳ viết, bèn tìm đến bên tiểu viện, Ân Kỳ tình cờ đang luyện chữ trong sân, thấy nàng ngó xem, bèn hào phóng mời nàng vào trong quan sát. Thẩm Nhu Nhiễm ngay sau đó phát hiện, Ân Kỳ còn giỏi cả lối chữ chính, hành thảo, hai bức thảo thư viết loáng cái là xong, phóng khoáng tự nhiên, tuấn tú xinh đẹp.
Thẩm Nhu Nhiễm cũng yêu thích bút mực, buông lời bình phẩm, nói trúng trọng điểm, Ân Kỳ không khỏi nhìn nàng bằng con mắt khác, đem lòng kính trọng. Ban đầu hai người chỉ thấy quen mặt, trò chuyện rồi mới nhớ ra, hóa ra tiệc Đoan Ngọ năm xưa, họ từng có duyên gặp gỡ một lần trên thuyền ở Hậu uyển Đại nội, cùng nghe Ngô Chân Chân kể chuyện "ngân tự nhi". Ân Kỳ cười nói lần đồng chu cộng tế đó có lẽ là duyên phận tu từ kiếp trước, Thẩm Nhu Nhiễm bèn gọi đùa chàng là "đạo huynh", Ân Kỳ đáp lời, cũng đùa lại gọi nàng là "sư muội".
Thế là từ đó Thẩm Nhu Nhiễm thường xuyên mượn cớ đến Khán Kinh Viện Thiên Trúc, cùng Ân Kỳ đàm đạo về thư pháp. Hai người thường sóng vai luyện chữ, bình phẩm lẫn nhau, coi đối phương là tri âm, tự nhiên nảy sinh tình cảm, mong muốn đời này được bên nhau dài lâu, chỉ là theo lệ thường của triều đình, sĩ đại phu làm quan trong triều thường chỉ kết thông gia với đồng liêu, huống hồ bệnh tật của Ân Kỳ người đời đều biết, Thẩm Nhu Nhiễm rất lo cha không chấp nhận, nên đến nay vẫn chỉ lén lút qua lại với Ân Kỳ.
Nói đến đây, tiếng tụng kinh từ Khán Kinh Viện Thiên Trúc tạm ngừng, Thẩm Nhu Nhiễm giật mình kinh hãi, đứng dậy nói: "Muội lén ra ngoài, phải về rồi, cha nương vẫn còn ở Khán Kinh Viện, sợ họ tìm muội."
Ân Kỳ và Chân Chân đứng dậy tiễn nàng. Ân Kỳ thuận miệng hỏi: "Hôm nay tụng kinh siêu độ cho ai vậy? Cả lệnh tôn lệnh đường đều đến."
Thẩm Nhu Nhiễm nhìn Chân Chân, chần chừ một chút, vẫn đáp: "Bùi Thượng thực."
Chân Chân như bị sét đánh, cau mày không dám tin nhìn Thẩm Nhu Nhiễm.
Sau lễ đại liệm của Hoàng thái tử, rất nhanh có quan viên Gián đài yêu cầu điều tra triệt để vấn đề ăn uống của Thái tử, và chĩa mũi dùi vào Bùi Thượng thực, nói bà trước đây đề bạt Ngô Chân Chân, hôm đó lại thất trách, không ngăn cản Ngô Chân Chân dâng gỏi cá vược Tùng Giang cho Thái tử, nên giao cho Ngự sử đài, trừng trị nghiêm khắc theo pháp luật.
Hoàng hậu thương Bùi Thượng thực lao khổ nhiều năm, khuyên Hoàng đế để Cung chính tra xét việc này trước, tạm thời đừng giao cho Ngự sử đài. Vì sự việc hệ trọng, hôm Ngụy Cung chính thẩm vấn Bùi Thượng thực, ngoài Đế Hậu, tần phi, nữ quan cao cấp của Lục Thượng dự thính, ngay cả Thái hậu cũng từ cung Từ Phúc đến xem.
Ngụy Cung chính hỏi kỹ từng chi tiết hôm đó với Bùi Thượng thực, khi nghe đến đoạn Chân Chân làm xong gỏi cá vược, dâng cho Bùi Thượng thực nếm trước, Ngụy Cung chính truy vấn Bùi Thượng thực có nếm hay không, Bùi Thượng thực nhất thời cứng họng, cuối cùng vẫn thành thật trả lời: "Không có."
Ngụy Cung chính tiếp tục hỏi nguyên nhân không nếm, Bùi Thượng thực hồi lâu không đáp, Ngụy Cung chính bèn nói: "Thực phẩm dâng lên Hoàng thái t.ử lấy từ Ngự trù, lẽ ra phải do Thượng thực kiểm nghiệm và nếm thử trước, mới được đưa đến Đông Cung. Bùi Thượng thực lại bỏ qua bước này, chẳng lẽ ở ngôi cao lâu ngày, đã ngạo mạn đến mức không thèm thực hiện trách nhiệm cơ bản nhất này sao?"
Bùi Thượng thực cúi đầu nói "không dám", nhưng vẫn không nói rõ nguyên nhân.
Ngụy Cung chính đưa ra một tờ giấy, nói: "Hôm qua có người nặc danh báo tin cho ta, nói Bùi Thượng thực rất có thể vị giác đã suy giảm, nhưng vẫn muốn chiếm giữ vị trí Thượng thực, cho nên trước đây ra sức bồi dưỡng Ngô Chân Chân, để cô ta thay mình nếm ngự thiện. Bùi Thượng thực không nếm gỏi cá vược Tùng Giang, cũng là vì vấn đề vị giác, nếm không ra ngon dở, nên không nếm. Có phải như vậy không?"
Bùi Thượng thực lệ rơi đầy mặt, phục lạy, vẫn không nói một lời.
Ngụy Cung chính sai người dâng lên ba chén nước đã chuẩn bị sẵn, nói với Bùi Thượng thực: "Ba chén nước này, một chén mặn, một chén ngọt, một chén không vị. Mời Thượng thực nếm từng chén trước mặt mọi người, rồi nói cho ta biết, chén nào có vị gì."
"Không cần đâu." Lúc này Bùi Thượng thực ngẩng khuôn mặt già nua đầm đìa nước mắt lên, đôi môi run rẩy nói, "Đúng vậy, vị giác của ta đã mất từ lâu, dù là mặn hay ngọt, vào miệng ta, mùi vị đều như nhau cả."
Ngụy Cung chính nhìn chằm chằm hỏi tiếp: "Mất từ khi nào?"
Bùi Thượng thực nói: "Năm sáu năm trước bắt đầu suy giảm, ngày càng yếu, khoảng ba năm trước, thì gần như không phân biệt được mùi vị nữa."
"Thật là quá quắt!" Thái hậu ngồi xem không nhịn được lên tiếng mắng, "Một kẻ chưởng quản việc nếm ngự thiện mà mất vị giác, vậy mà vẫn cứ chiếm giữ vị trí Thượng thực không chịu nhường người hiền, ngồi không ăn bám bấy nhiêu năm, đây là tội khi quân!"
Bùi Thượng thực dập đầu nói: "Thần nguyện chịu mọi tội trách, lấy cái c.h.ế.t tạ tội."
Lúc này Hoàng đế mở miệng hỏi bà: "Tại sao ngươi cứ giấu giếm chuyện này mãi? Chỉ là một chức Thượng thực, đáng để ngươi tham luyến đến thế sao? Trẫm đã hứa với ngươi nhiều lần, nếu ngươi muốn xuất cung dưỡng già, Trẫm tự khắc sẽ ban cho bổng lộc hậu hĩnh, nhà cao cửa rộng, để ngươi an hưởng tuổi già."
"Cái ta cần không phải là bổng lộc hay nhà cửa," Bùi Thượng thực không kìm được tiếng bi thương, bỗng khóc òa lên, "Không muốn từ chức, là vì ta không có nhà để về. Nhà của ta, chỉ có Thượng thực cục mà thôi!"
Bà khóc nấc lên, lưng gập sâu xuống, đầu chạm đất, toàn thân run rẩy, tiếng khóc thê lương, lộ rõ vẻ tuyệt vọng.
"Giao cho Ngự sử đài đi." Thái hậu lạnh lùng nói với Hoàng đế.
"Thôi được rồi." Hoàng đế thở dài, "Bà ấy dù sao cũng là người hầu hạ việc ăn uống của ta từ khi ta còn nhỏ... Huống hồ, thực ra ta không phải hoàn toàn không hay biết, mấy năm trước đã cảm thấy bà ấy nếm vị không chuẩn, cho nên..."
"Cho nên Quan gia thà ăn món Lưu Tiệp dư làm." Thái hậu cười nhạt, lại nói, "Quan gia nhân từ, không muốn trừng phạt nặng Bùi Thượng thực, nhưng bà ta giấu giếm chuyện vị giác là sai trước, thất trách gây hại cho Đông Cung là sai sau, bất luận thế nào cũng không thể tha nhẹ. Đuổi khỏi cung, đưa đi làm nữ đạo sĩ đi."
Hoàng đế im lặng, cúi đầu suy tính. Hoàng hậu thấy vậy khẽ khàng gợi ý: "Đuổi khỏi cung là đúng, chỉ là Bùi Thượng thực tuổi đã cao, lại đi làm nữ đạo sĩ e cũng không cần thiết. Chi bằng cho bà ấy một căn nhà nhỏ, để bà ấy ăn chay niệm Phật hối lỗi qua ngày vậy."
Hoàng đế thấy khả thi, chuyện bèn quyết định như vậy. Hôm sau Bùi Thượng thực cô độc một thân mặc áo vải, xách một tay nải nhỏ, từng bước từng bước, chậm chạp đi qua bóng râm xám xịt của cổng cung, bước ra khỏi cửa Lệ Chính, hòa vào dòng người đông đúc trên phố Ngự, không còn quay đầu nhìn lại tòa hoàng thành đã chôn vùi mấy chục năm thanh xuân của bà nữa.
Hoàng hậu bảo Sử Hoài Ân mua cho Bùi Thượng thực một chỗ ở, để tránh đài quan bàn tán, chỗ ở khá nhỏ, ẩn mình trong con phố nhỏ.
Thẩm Hãn nghe chuyện Bùi Thượng thực, than thở không thôi, suy đi tính lại, đem chuyện cũ giữa mình và Bùi Thượng thực kể với phu nhân. Thẩm phu nhân thấu tình đạt lý, nói với Thẩm Hãn: "Năm xưa hai người lầm lỡ, lỡ dở nhân duyên, nay bà ấy già cả không nơi nương tựa, cảnh già thê lương, chắc hẳn ông cũng thấy áy náy. Chi bằng chúng ta đón bà ấy về nhà, ta và bà ấy xưng hô chị em, sau này để con cái lo việc hậu sự cho bà ấy."
Thẩm Hãn vô cùng cảm kích, bái tạ phu nhân mấy lần, bèn nói với Thẩm Nhu Nhiễm chuyện này, bảo con gái đến chỗ ở của Bùi Thượng thực mời bà về Thẩm trạch.
Thẩm Nhu Nhiễm đến thăm Bùi Thượng thực, chuyển lời tâm ý của cha nương, Bùi Thượng thực lại cười buồn, nói với Thẩm Nhu Nhiễm: "Lúc này vào nhà Thẩm quân, là thiếp sao? Hay là ta tỳ?"
Thẩm Nhu Nhiễm nói: "Nương ta nói mong được xưng hô chị em với Thượng thực. Thượng thực và cha, có thể cư xử như bạn bè. Cả nhà chúng ta, đều sẽ kính trọng Thượng thực như thượng khách."
Bùi Thượng thực khéo léo từ chối, nhưng Thẩm Nhu Nhiễm không bỏ cuộc, năm lần bảy lượt mời mọc, Bùi Thượng thực cuối cùng cũng xiêu lòng, nói cần thu dọn một chút, mời nàng ngày mai đến đón.
Thẩm Nhu Nhiễm mừng rỡ nói: "Vậy quyết định thế nhé, ngày mai con mời cha cùng đến đón Thượng thực."
Đợi nàng đi rồi, Bùi Thượng thực tắm gội thay đồ, tối đến tự rót cho mình một chén rượu, lấy ra một lọ t.h.u.ố.c nhỏ, đổ bột trắng bên trong vào, từ từ lắc chén rượu, lẩm bẩm: "Minh Sơ, năm xưa tỷ ngăn cản ta nếm thứ này, nhưng trong lòng ta vẫn không kìm được tò mò, muốn biết nó rốt cuộc có vị gì... Nay, cuối cùng cũng có dũng khí nếm rồi..."
Thấy bột t.h.u.ố.c đã tan gần hết, Bùi Thượng thực đứng dậy, mở tay nải mang từ trong cung ra, lấy ra một chiếc mũ phượng kết bằng châu ngọc thúy vũ. Đó là mũ trâm của tân nương, tết dây điểm thúy, cực kỳ tinh xảo, chỉ là để lâu năm, ánh sáng đã phai nhạt, không còn rực rỡ như xưa.
Bùi Thượng thực trịnh trọng đội mũ trâm lên, từ từ uống cạn chén rượu, rồi ngồi ngay ngắn bên mép giường buông màn trướng, tựa như tân nương đang tĩnh lặng đợi tân lang vào động phòng.
Môi trường con phố nhỏ nơi bà ở hỗn loạn, gần đó có quán rượu lầu trà, lúc này không biết ca kỹ nhà ai đang họa theo tiếng sáo hát một khúc, lời ca nghe thật quen thuộc:
"Ngậm ngùi ngóng kiếp phù du,Tiếng đàn lạnh lẽo, tàn thu nỗi niềm.Khách buồn hận biệt ly thêm,Non xanh nước biếc, mắt tìm xa xăm.Cỏ tàn liền với trời câm,Đêm thâu tiếng đập áo thầm vọng đưa.Lá vàng rơi chẳng cần mưa,Mây thu che khuất, âm u tháng ngày.Trời mà có nghĩa có say,Thì trời cũng phải hao gầy già nua.Hận sầu biết mấy cho vừa,Vui xưa như mộng, giờ chưa thấy về."
Khúc nhạc dứt, Bùi Thượng thực vẫn ngồi ngay ngắn, mắt nhìn thẳng, nở một nụ cười nhạt nhòa.
Cùng lúc đó, một dòng m.á.u đỏ tươi tràn ra từ khóe miệng, rơi xuống từ khóe môi đang nhếch lên của bà.