7. Video phản công của tôi như một quả bom, tạm thời dập tắt làn sóng ô uế đó.
Những tiếng nói lý trí hơn bắt đầu xuất hiện, nghi ngờ tính xác thực của các bức ảnh, truy vấn động cơ của người tố giác.
Hai trong số tám "bạn trai cũ" đó, một người đã ra nước ngoài mất liên lạc, người kia lại nhảy ra đăng một bài Weibo mơ hồ: "Chuyện cũ thời trẻ, không muốn nhắc lại, ai nấy đều bình an."
Bị cư dân mạng chửi bới đến mức phải xóa bài.
Nhưng xoáy nước đã hình thành, nước bẩn đã đổ ra, muốn rửa sạch hoàn toàn, khó.
Viện nghiên cứu bên đó vẫn chịu áp lực, lãnh đạo tìm tôi "tìm hiểu tình hình", trong lời nói ám chỉ tôi tốt nhất nên tạm nghỉ phép, tránh bão.
Tôi vui vẻ nộp đơn xin nghỉ phép, thu dọn đồ đạc và biến đi.
Bố mẹ tôi tạm thời đã được an ủi, nhưng tôi biết họ sẽ bị chỉ trỏ mỗi khi ra ngoài mua đồ ăn.
Tôi không đi tìm Tô Thấm.
Không cần thiết.
Tôi biết là cô ta, cô ta cũng biết tôi biết.
Tấm màn cửa sổ giả dối giữa chúng tôi, vào khoảnh khắc tôi nhấn nút xóa, đã bị cô ta tự tay xé nát, thay vào đó là những lưỡi d.ao tẩm độc.
Cô ta đang chờ tôi sụp đổ, chờ tôi quỳ lạy, chờ tôi trả lại bản sao lưu cho cô ta – nếu cô ta thực sự nghĩ rằng tôi chỉ "nghịch ngợm" xóa tài liệu.
Nhưng tôi sẽ không làm vậy.
Ngày đầu tiên nghỉ phép, tôi ngủ đến tận trưa.
Ngày thứ hai, tôi đến thư viện, mượn về một chồng sách chuyên ngành và tạp chí.
Ngày thứ ba, tôi vùi mình vào đống giấy tờ cũ và mã code, như đang khai quật một ngôi mộ, lại như đang ghép nối một bản đồ kho báu đã thất lạc từ lâu.
Sự ồn ào trên mạng dần trở thành tiếng ồn nền.
Thỉnh thoảng đăng nhập vào tài khoản phụ mà tôi đã xử lý lạnh nhạt, tôi thấy bên Tô Thấm cũng không phải là hoàn toàn im ắng.
8. Bài báo mà cô ta vừa công bố trên "Nature Communications" có tiêu đề khá ấn tượng, về một phát hiện đột phá của một loại vật liệu xúc tác mới.
Dữ liệu đẹp đến mức khó tin, được cho là có thể giải quyết vấn đề nút thắt trong một lĩnh vực nào đó.
Giới học thuật đã có một số thảo luận, giáo sư hướng dẫn của cô ta, cũng là giáo sư cũ của chúng tôi, thầy Trần, đã chia sẻ trên vòng bạn bè không chỉ một lần, những lời khen ngợi tràn đầy.
Mạng xã hội của Tô Thấm thì vẫn bình yên, thỉnh thoảng chia sẻ cà phê trong phòng thí nghiệm, hoàng hôn ngoài cửa sổ và chú mèo Ragdoll mà cô ta nuôi.
Một khung cảnh tươi sáng, tiền đồ vô hạn.
Tôi nhìn chằm chằm vào những biểu đồ phức tạp và dữ liệu thí nghiệm trên màn hình, ngón tay vô thức gõ lên mặt bàn.
Ánh nắng lọt qua khe giá sách, chiếu sáng những hạt bụi bay lơ lửng trong không khí.
Quá hoàn hảo.
Hoàn hảo đến mức... Hơi quen thuộc.
Cái cách tinh chỉnh khéo léo các điểm dữ liệu quan trọng, cái cách xử lý tinh vi các khoảng sai số, và cái cách viết lướt qua những thí nghiệm lặp lại không như ý...
Giống hệt một phong cách mà tôi căm ghét và khắc cốt ghi tâm.
Một bóng hình đã bị lãng quên từ lâu nổi lên từ sâu thẳm ký ức.
Không phải Tô Thấm.
Là từ lâu hơn nữa.
Mùi hóa chất thoang thoảng trong phòng thí nghiệm, tiếng máy móc kêu đều đều, ánh sáng xanh từ màn hình máy tính chiếu lên khuôn mặt tiều tụy sau những đêm thức trắng...
Và cái cảm giác đó, khi nhìn vào dữ liệu mình đã tỉ mỉ tạo ra, pha trộn giữa cảm giác thành tựu to lớn và sự bất an mơ hồ.
Tôi nhắm mắt lại, hít một hơi thật sâu, cố gắng trấn an dạ dày đang cồn cào.
Có lẽ, tôi chỉ nghĩ quá nhiều.
Có lẽ, Tô Thấm thực sự có tài năng thiên bẩm, vận may bùng nổ.
Nhưng tôi hiểu cô ta.
Hiểu hơn cả cô ta tự nghĩ.
9. Tô Thấm thông minh, chăm chỉ, nhưng cũng nóng vội, khao khát được công nhận đến tận xương tủy.
Thầy Trần lại là một "đại gia" chỉ nhìn vào kết quả, ép ch.ết sinh viên.
Dưới áp lực, cô ta sẽ làm gì, không có gì đáng ngạc nhiên.
Đặc biệt, nếu cô ta có "đường tắt" để đi.
Tôi mở mắt ra lần nữa, ánh mắt dừng lại trên cuốn sổ tay đang mở của mình.
Trên đó chi chít là những thứ tôi đã sắp xếp trong mấy ngày qua.
Một số câu hỏi về quy luật dữ liệu cơ bản, về khả năng lặp lại của thí nghiệm, về một vài "sự trùng hợp" tưởng chừng nhỏ nhặt nhưng đủ để lật đổ kết luận trong bài báo đó.
Đây chỉ là suy đoán.
Cần bằng chứng.
Và tìm bằng chứng, giống như mò mẫm trong mê cung tối tăm.
Bạn cần biết cấu trúc của mê cung, biết nơi nào có thể có cơ quan, biết nhà thiết kế thường để lại sơ hở ở đâu.
May mắn thay, tôi có thể tình cờ biết nhà thiết kế của mê cung này.
Hoặc nói cách khác, biết nhà thiết kế trước đó đã thất bại.
Tôi bắt đầu hành động.
Không phải qua mạng, điều đó quá dễ bị theo dõi.
Tôi dùng một số cách thô sơ, nhưng an toàn.
Thông qua một số người bạn cũ thực sự thân thiết và đã rời khỏi giới học thuật, tôi liên lạc vòng vèo, thăm dò.
Tôi tra cứu cơ sở dữ liệu bằng sáng chế công khai, so sánh dòng thời gian và chi tiết kỹ thuật.
Tôi thậm chí còn lục lọi sâu trong ổ cứng của mình vài thư mục mã hóa đã bị bỏ đi từ lâu, nhập một chuỗi mật khẩu mà chính tôi cũng suýt quên.
Một số mảnh vỡ dần hiện ra.
Về một hướng nghiên cứu bí ẩn của nhóm nghiên cứu của thầy Trần từ những năm trước.
Về một anh nghiên cứu sinh tiến sĩ phụ trách dự án đó, sau này đã "vì lý do cá nhân" mà vội vàng bỏ học, ra nước ngoài, bặt vô âm tín.
Về ý tưởng cốt lõi của hướng đó, và sự "thần kỳ" giống nhau đến kinh ngạc với bài báo hiện tại của Tô Thấm.
Và, tôi tìm thấy một gói nén được mã hóa trong góc cuốn sổ cũ của mình.
10. Tên tệp là một chuỗi ký tự lộn xộn.
Sau khi giải mã, bên trong là vài bản scan.
Đọc thêm nhiều Truyện Full tại: https://truyenfull.live
Chữ viết nguệch ngoạc, là một phần nhỏ của nhật ký thí nghiệm.
Dữ liệu lộn xộn, có nhiều chỗ sửa chữa.
Ở phần ký tên, là một chữ viết tắt vừa quen thuộc vừa xa lạ với tôi.
Không phải Tô Thấm.
Là anh nghiên cứu sinh đã bỏ học đó.
Một con đường tổng hợp cuối cùng bị bỏ qua trong nhật ký, đã tái sinh trong bài báo của Tô Thấm dưới dạng "đã được tối ưu hóa".
Tim tôi đập thình thịch trong lồng ngực.
Lòng bàn tay hơi đổ mồ hôi.
Tôi biết mình có thể đã đào được thứ gì đó.
Nhưng vẫn chưa đủ.
Những chuyện cũ kỹ, những mối liên hệ mơ hồ, những bằng chứng gián tiếp này, không thể trực tiếp xuyên thủng bài báo sáng chói của Tô Thấm.
Giới học thuật, đặc biệt là các tạp chí hàng đầu, cần bằng chứng thép.
Là bằng chứng giả mạo dữ liệu rõ ràng, là thí nghiệm lặp lại thất bại không thể chối cãi.
Tôi cần thứ gì đó trực tiếp hơn.
Cần đi vào trung tâm thực sự của mê cung đó.
11. Cơ hội đến nhanh hơn tôi tưởng.
Tô Thấm có lẽ nghĩ rằng tôi đã bị dẫm nát hoàn toàn, không còn đáng lo ngại nữa.
Cô ta càng nổi bật, nhận lời phỏng vấn của vài phương tiện truyền thông học thuật, nói cười vui vẻ, như một ngôi sao đang lên.
Thầy Trần cũng vui mừng khôn xiết, tổ chức tiệc mừng công cho cô ta, nghe nói còn muốn đề cử cô ta tranh giải thưởng thanh niên có trọng lượng.
Vào ngày tiệc mừng công, tôi "tình cờ" đi ngang qua khách sạn đó.
Qua tấm kính, có thể thấy bên trong áo quần lộng lẫy, chén rượu giao bôi.
Tô Thấm mặc chiếc váy phù hợp, đứng cạnh thầy Trần, mỉm cười dịu dàng, nhận những lời khen ngợi từ mọi người.
Thầy Trần vỗ vai cô ta, vẻ mặt đắc ý.
Tôi đứng trong bóng tối bên kia đường, nhìn rất lâu.
Chiếc USB trong tay, cạnh sắc cấn vào lòng bàn tay đau nhói.
Trong đó, có tất cả những phát hiện, tất cả những nghi ngờ, tất cả những suy luận của tôi trong những ngày qua.
Và cả gói nén mã hóa quan trọng đó.
Nhưng vẫn chưa đủ.
Điều này nhiều nhất chỉ có thể gây ra một số nghi ngờ, một cuộc tranh cãi.
Với địa vị và mối quan hệ của thầy Trần trong giới học thuật, hoàn toàn có thể dìm xuống, cuối cùng không đi đến đâu.
Thậm chí còn cắn ngược lại tôi, nói rằng tôi vì bị vạch trần tư cách đạo đức kém mà trả thù ác ý.
Tôi cần một thời cơ.
Một thời cơ khiến họ không thể chối cãi, cũng không thể chuyển hướng sự chú ý.
Và cũng cần, một chút "bao bì" thú vị hơn.
Tôi quay người rời đi, hòa vào màn đêm.
Chiếc USB nằm yên trong túi.
Đừng vội, sư muội.
Bánh kem phải đợi nến được thắp lên, mới có cảm giác nghi lễ khi thổi tắt, phải không?
12. Tình thế dường như đã thay đổi.
Video phản hồi quyết liệt của tôi đã có tác dụng, ít nhất là khiến một số người bắt đầu nghi ngờ liệu toàn bộ sự việc có phải là một âm mưu có chủ đích hay không.
Đồng nghiệp trong viện nghiên cứu đã gửi tin nhắn riêng, bày tỏ sự thông cảm và ủng hộ.
Bố mẹ tôi, mặc dù vẫn lo lắng, nhưng tâm trạng đã ổn định hơn một chút.
Bên Tô Thấm, vẫn rực rỡ như thường.
Ảnh tiệc mừng công lan truyền trong giới học thuật, cô ta đứng cạnh giáo sư hướng dẫn, tay cầm ly champagne, nụ cười hoàn hảo, ánh mắt không giấu được vẻ đắc ý.
Thầy Trần trên một diễn đàn bán công khai, một lần nữa ca ngợi công trình của cô ta "có ý nghĩa cột mốc", trong lời nói đã coi học trò cưng là người kế nhiệm.
Tôi nhìn những bài báo và bức ảnh đó, nội tâm bình lặng.
Nhảy đi, cứ nhảy thoải mái.
Nhảy càng cao, khi ngã xuống mới càng thú vị.
Tôi tiếp tục công việc "khảo cổ" của mình.
Những dữ liệu bị phong ấn, những mảnh ký ức mơ hồ, dần dần ghép nối thành một quỹ đạo ẩn hiện.
Tôi thậm chí còn tìm cách liên lạc với một kỹ thuật viên phòng thí nghiệm, người có mối quan hệ khá tốt với anh nghiên cứu sinh "bỏ học" năm đó.
Hai ly rượu vào bụng, anh ta bắt đầu nói chuyện.
"Lúc đó... Ôi, áp lực lớn quá...”
“Thầy Trần muốn kết quả, muốn kết quả đẹp, có thể đăng lên tạp chí hàng đầu. Tiểu Triệu (anh nghiên cứu sinh đó), cô cũng biết đấy, cứng đầu, cố chấp. Dữ liệu sai là sai, không lặp lại được là không lặp lại được…”
“Nhưng thầy Trần không tin, nghĩ là cậu ấy không tận tâm, hoặc phương pháp không đúng."
Kỹ thuật viên uống một ngụm bia, ánh mắt đục ngầu.
"Sau này... Sau này hình như hơi điên cuồng rồi. Tiểu Triệu cả ngày ngâm mình trong phòng thí nghiệm, người cũng ngày càng trầm lặng. Rồi sau đó... Thì có tin đồn là dữ liệu của cậu ấy có vấn đề, cãi nhau rất dữ dội.”
“Cụ thể là chuyện gì, chúng tôi ở dưới cũng không rõ. Dù sao thì không lâu sau, Tiểu Triệu đi rồi, rất đột ngột, đồ đạc cũng không dọn sạch.”
“Hồ sơ về dự án đó trong phòng thí nghiệm... Cũng biến mất. Thầy Trần ra lệnh cấm, không ai được nhắc đến nữa."
"Vậy... Dữ liệu lúc đó, hồ sơ gốc, không còn lại chút nào sao?"
Tôi hỏi một cách thờ ơ.
Kỹ thuật viên lắc đầu, rồi lại gật đầu, hạ giọng: "Trên mặt thì không còn. Nhưng... Tiểu Triệu người đó, cẩn thận, cũng có thể là không cam tâm."
"Khoảng thời gian trước khi cậu ấy đi, thường xuyên một mình lén dùng cái laptop không kết nối mạng đó. Lúc đi, laptop cũng không mang theo, nhưng ổ cứng... Hình như bị phá hủy vật lý rồi. Tuy nhiên..."
Anh ta do dự một chút.
"Có lần tôi giúp cậu ấy chuyển đồ, hình như thấy trong ngăn kéo sâu nhất của cậu ấy, có một chiếc USB mã hóa màu đen, kiểu dáng rất cũ. Sau này chiếc USB đó cũng biến mất. Không biết có phải cậu ấy mang đi không, hay là..."
Tim tôi lỡ một nhịp.
13. Chiếc USB mã hóa màu đen, kiểu cũ.
Nguồn gốc của gói nén mã hóa trong laptop của tôi, dường như chính là một chiếc USB như vậy, là nhiều năm trước, trong một lần dọn dẹp đồ bỏ đi trong phòng thí nghiệm, tôi vô tình nhặt được.
Lúc đó chỉ nghĩ là một thứ rác rưởi vô dụng, suýt nữa thì định vứt đi.
Sau này vì tò mò, thử bẻ khóa một chút, phát hiện bên trong là những dữ liệu và bản nháp lộn xộn, không để tâm, cứ thế vứt ở một góc.
Cho đến bây giờ.
Tôi cảm ơn kỹ thuật viên, để lại tiền rượu, vội vàng rời đi.
Về đến nhà, một lần nữa mở thư mục mã hóa đó.
Lần này, tôi mang theo mục đích rõ ràng hơn để xem xét những dữ liệu lộn xộn đó.
Trong những bản nháp nhật ký thí nghiệm bị sửa chữa, tôi chú ý đến một nhóm thông số bị khoanh tròn rồi gạch bỏ nhiều lần, bên cạnh ghi chú bằng chữ rất nhỏ: "Đường này không thông, sai lệch bắt nguồn từ giả thuyết ban đầu."
Và nhóm thông số "không thông" cùng giả thuyết ban đầu này, sau một hồi "tinh chỉnh" và "điều chỉnh", lại trở thành điều kiện cốt lõi của một phản ứng quan trọng trong bài báo của Tô Thấm!
Không chỉ vậy, ở rìa một bản nháp tưởng chừng không liên quan khác, có vài công thức đạo hàm mơ hồ.
Một trong những kết quả đạo hàm đó, với mô hình lý thuyết quan trọng được Tô Thấm sử dụng trong bài báo để chứng minh tính chất độc đáo của vật liệu của cô ta, có hình thức tương đồng cao.
Nhưng mô hình của Tô Thấm rõ ràng đã "tối ưu hóa" một biến số trong đạo hàm gốc có thể dẫn đến kết luận không ổn định.
Bằng chứng thép như núi?
Không, đây vẫn chỉ là bằng chứng gián tiếp, là những nghi ngờ trong lĩnh vực chuyên môn cao.
Nhưng đối với biên tập viên và người phản biện của các tạp chí học thuật hàng đầu, những nghi ngờ này đủ để kích hoạt cảnh báo, đặc biệt là khi chúng xuất hiện đồng thời với báo cáo ẩn danh về "hành vi sai trái trong học thuật".
Vấn đề bây giờ là, làm thế nào để những nghi ngờ này và mối liên hệ của chúng với những chuyện cũ năm xưa, được phơi bày ra ánh sáng một cách không thể nhanh chóng bị dập tắt.
Gửi trực tiếp cho tạp chí?
Không đủ.
Thầy Trần và Tô Thấm có đủ thời gian để phản ứng và công khai.
Công bố rộng rãi?
Đối với những người ngoài ngưỡng chuyên môn, có thể chỉ là một cuộc tranh cãi học thuật khó hiểu.
Tôi cần một sân khấu.
Một sân khấu có thể khiến chuyện này bùng nổ ngay lập tức, và khiến tất cả mọi người, bao gồm cả trong và ngoài giới học thuật, đều có thể hiểu được.