Hoàng hôn buông xuống, gió đêm hiu hiu. Ráng chiều rực rỡ và lãng mạn.
Tô Tiêu Tiêu tắm rửa và thay quần áo xong. Cô mang một chiếc ghế nhỏ ra ngồi trước cửa nhà bếp, nhìn mẹ Trần Quế Lan nhóm lửa nấu cơm.
Bên ngoài tường, cây ngô đồng vươn tán lá xanh tốt như một chiếc lọng. Ánh ráng chiều màu cam nhảy nhót trên những chiếc lá. Trong không khí thoang thoảng mùi khói bếp. Trong sân, bốn năm tảng đá xanh nằm nghiêng ngả dẫn đến cửa ra vào. Đàn gà trong chuồng vỗ cánh bay qua bay lại, cục cục kêu và tung bụi mù mịt.
Tất cả đều là hình ảnh mà cô đã mơ thấy không biết bao nhiêu lần.
Hôm nay là mười lăm tháng bảy âm lịch, trời đã lập thu nhưng vẫn còn rất nóng, muỗi và côn trùng bay khắp nơi. Ở nông thôn không có điều hòa hay quạt điện. Vừa ngồi xuống được một lát, Tô Tiêu Tiêu đã đổ mồ hôi. Cô đứng dậy vào nhà trong tìm một chiếc quạt nan rồi quay ra, trong lòng vui vẻ vừa quạt vừa nói: "Mẹ ơi, hay là mình mua một cái quạt điện đi!"
"Quạt đắt lắm, làm sao mình mua nổi?" Trần Quế Lan đang bận rộn nấu cơm. Bà đã nấu cháo và vào nhà trong lấy hai quả trứng cho vào nồi. Nghĩ đến tối nay chồng mình có thể về, bà lại đi lấy thêm một quả nữa, mở vung nồi cho vào: "Nghe nói phải đến tám, chín chục tệ đấy!"
Tô Tiêu Tiêu mỉm cười.
Đúng vậy, tám, chín chục tệ, đối với cô bây giờ cũng không phải là một số tiền nhỏ. Phải nhanh ch.óng nghĩ cách kiếm tiền thôi.
Thấy con gái có vẻ vui vẻ, Trần Quế Lan cẩn thận khuyên: "Tiêu Tiêu, lát nữa bố con về, con cứ nhận lỗi với ông ấy, nói rằng con nhất thời nghĩ quẩn, sau này sẽ không như thế nữa, rồi mọi chuyện sẽ qua. Còn chuyện của con với anh họ con, mẹ sẽ nói chuyện với ông ấy."
Tô Hậu Lễ chỉ thích nghe lời mềm mỏng. Dù sao cũng là con gái mình, bà tin rằng ông ấy sẽ không ép con gái vào đường cùng.
"Những chuyện này con sẽ tự xử lý, mẹ không cần lo đâu." Nhắc đến Tô Hậu Lễ, ánh mắt Tô Tiêu Tiêu lạnh đi. Lòng Tô Hậu Lễ đã sớm không còn ở trong gia đình này nữa. Ông ta làm việc gì cũng không quan tâm đến cảm xúc của Trần Quế Lan, chỉ nghĩ đến bản thân mình. Có một người bố như vậy hay không cũng chẳng khác gì nhau.
Từ Ngọc Hương gặp ai cũng khen Tô Hậu Lễ hiếu thảo và có tài.
Thực tế, Tô Hậu Lễ đúng là người có tài, ông ta làm ăn phát đạt ở một nhà máy may mặc trong thành phố, chỉ vài năm đã lên chức phó giám đốc. Ông ta còn công khai sống chung với một nữ giám đốc phân xưởng họ Cao. Sau khi Trần Quế Lan qua đời, ông ta đường đường chính chính kết hôn với người phụ nữ đó, mua nhà ở thành phố và bỏ mặc đứa con gái ruột là cô.
Nghĩ đến đây, cô lại hỏi Trần Quế Lan: "Mẹ, lần trước bố về là khi nào vậy?"
Cô vẫn không chắc liệu Trần Quế Lan có biết chuyện Tô Hậu Lễ có người phụ nữ khác bên ngoài không. Nếu mẹ không biết, cô không muốn bà tiếp tục bị lừa dối. Nếu mẹ đã biết, cô sẽ cùng mẹ đối mặt. Cùng lắm thì ly hôn, cũng chẳng có gì to tát.
"Bố con về từ đầu tháng trước, nói là muốn chuyển hộ khẩu. Làng nói một khi đã chuyển đi thì khó mà chuyển về được. Ông ấy nói chỉ chuyển hộ khẩu của mình thôi, của hai mẹ con mình thì không chuyển, và ông ấy cũng không quay về nữa. Sau đó, làng lại yêu cầu ông ấy về nhà máy để xin giấy tờ gì đó. Mấy ngày nay bà nội con cũng không nói gì về chuyện này, mẹ cũng không hỏi." Trần Quế Lan nhét củi vào bếp, ánh lửa chập chờn che đi nét mặt bà: "Nhà máy may mặc bận lắm, bố con ngày nào cũng phải làm thêm giờ."
"Ông ấy bận như vậy, chắc mỗi tháng kiếm được nhiều tiền lắm nhỉ?" Tô Tiêu Tiêu thấy Trần Quế Lan mồ hôi nhễ nhại, liền cầm quạt nan quạt cho bà. Trần Quế Lan chưa đến bốn mươi tuổi mà tóc mai đã điểm bạc. Chiếc áo sơ mi kẻ sọc màu xanh bà mặc đã bạc màu vì giặt quá nhiều. Đây là quần áo cũ của dì cô, Tô Tú Mai đã mặc. Kiếp trước, cô chỉ lo trốn chạy khỏi ngôi làng nhỏ này mà không ở bên mẹ thật nhiều. Đến khi cô có khả năng, thì đã không còn cơ hội nữa.
"Bố con là tổ trưởng tổ kỹ thuật, mỗi tháng kiếm được bốn trăm tệ!" Trần Quế Lan tự hào, trên mặt dường như sáng bừng lên: "Nghe bà nội con nói, gần đây nhà máy muốn đề bạt ông ấy làm phó giám đốc, lương còn tăng nữa."
"Kiếm nhiều tiền như vậy, mà không đủ cho con đi học cấp ba à?" Tô Tiêu Tiêu lại nhìn Trần Quế Lan. Bốn trăm tệ vào năm 1995 là một khoản không nhỏ. Trần Quế Lan khựng lại, ngượng ngùng nói: "Bố con ở ký túc xá không tốn tiền, nhưng ông ấy phải ăn uống, còn phải chi tiêu xã giao, cũng chẳng còn lại bao nhiêu."
Đó là lời Tô Hậu Lễ đã nói. Ông ta chỉ đưa cho bà ba đến năm trăm tệ vào mùa vụ để mua hạt giống và phân bón, rồi mua một ít thịt cá vào dịp lễ tết, ngoài ra không có thêm gì.
"Nói tóm lại, là ông ấy không muốn cho con học!" Tô Tiêu Tiêu thấy mẹ vẫn còn bao che cho Tô Hậu Lễ, lại hỏi: "Có phải ông ấy chê con là con gái nên không muốn nuôi, hay là ông ấy có ý đồ gì khác?"
"Tiêu Tiêu, con đừng hiểu lầm bố con. Cho dù con là con gái, con cũng là con ruột của bố con. Ông ấy còn có thể có ý đồ gì khác?" Trần Quế Lan thở dài, ánh mắt đầy cầu xin: "Mẹ chỉ cầu xin con đừng làm chuyện dại dột nữa. Nếu bố con không đồng ý cho con đi học, mẹ sẽ đi vay tiền cậu hai con, dù có phải bán hết nồi niêu xoong chảo mẹ cũng sẽ nuôi con, được không?"
"Chuyện học phí để sau hãy nói." Tô Tiêu Tiêu thấy vẻ mặt Trần Quế Lan không có gì khác lạ, cô không nhắc đến chuyện xấu của bố nữa, nghiêm túc nói: "Trước mắt, hai mẹ con mình phải cùng nhau giải quyết dứt điểm chuyện của con với Lương Khôn cái đã. Còn phải làm thế nào, con đã có chủ ý rồi."
Trong gia đình này, chỉ có Trần Quế Lan là thân thiết nhất với cô. Những người khác, đều là đồ bỏ đi.
"Được." Trần Quế Lan gật đầu lia lịa: "Mẹ nghe lời con."
Nhà của Tô Tiêu Tiêu nằm ở cuối hẻm phía đông. Bên cạnh là nhà của bác cả Tô Hậu Đức. Hai nhà hàng xóm ở phía tây, một nhà có con trai lớn, làng cấp cho một lô đất khác để xây nhà mới, họ cũng chuyển đến ngôi nhà mới ở phía đông làng. Nhà còn lại là của bà lão Ân góa bụa, bà ấy sống bằng nghề xem bói và bốc quẻ. Bà có một người cháu trai mở tiệm tạp hóa trong làng, hàng ngày anh ta đến giúp bà giặt giũ, nấu nướng và dọn dẹp nhà cửa, tiện tay mang những thứ mà mọi người mang đến để "xem" sang cửa hàng của mình để bán.
Trong hẻm chỉ còn ba gia đình họ ở.
Trần Quế Lan nấu cơm xong, nhưng không vội bưng ra ăn. Bà bê ghế ra ngồi cạnh Tô Tiêu Tiêu, cầm quạt nan đập muỗi cho cô: "Mình đợi bố con về đã, ông ấy sắp về rồi."
"Con không đói." Tô Tiêu Tiêu cười, vừa định nói gì đó thì nghe thấy tiếng em họ Tô Kim Bảo từ nhà bên cạnh vọng lại: "Chị cướp dây nhảy của con, còn đ.á.n.h con nữa!"
Tô Kim Bảo năm nay chín tuổi, học lớp hai, là cục cưng của cả nhà.
Từ Ngọc Hương vừa gọi điện ở ủy ban làng về. Vừa vào hẻm đã nghe thấy tiếng khóc của đứa cháu cưng, bà tức giận đi đến mắng Tô Thúy Thúy: "Con nha đầu c.h.ế.t tiệt kia, mày lớn rồi mà còn tranh đồ với em à?"
"Anh ấy giành đồ của con trước." Tô Thúy Thúy khóc òa lên: "Bà nội, bà lúc nào cũng thiên vị cháu trai của bà!"
"Nguyệt Phân, cô ra đây mà xem con gái cưng của cô này, nó còn dám cãi lại bà nữa đấy!" Từ Ngọc Hương đi nhanh đến bên Tô Thúy Thúy, chỉ vào đầu cô bé mắng: "Cái thứ đồ bỏ đi không đáng một xu, đứa nào đứa nấy đều bày đặt làm cao."